Heb je wel eens gezegd: “Sorry, ik ben gewoon een dom persoon”? Het klinkt onschuldig, en misschien voel je je soms ook wel zo. Maar waarom zeg je het niet preciezer? “Sorry, ik voel me nu even een beetje dom.”
De manier waarop we tegen onszelf praten, doet ertoe. Als we niet oppassen, kunnen we in emotioneel redeneren vervallen—waarbij we onze gevoelens als feiten beschouwen. Dit kan ons zelfvertrouwen aantasten en onze bereidheid om te veranderen verminderen.
Wat is emotioneel redeneren?
Emotioneel redeneren gebeurt wanneer we geloven dat onze emoties de werkelijkheid bepalen. In het voorbeeld hierboven, in plaats van domheid te zien als een voorbijgaand gevoel, labelen we onszelf als een dom persoon. Dit is makkelijk te doen—want als iets sterk voelt, moet het wel waar zijn… toch? Niet per se.
Hier zijn een paar voorbeelden van emotioneel redeneren:
- “Ik voel me bang” → “De wereld is een enge plek.”
- “Ik voel me schuldig” → “Ik ben schuldig.”
- “Ik heb een fout gemaakt” → “Ik ben dom.”
- “Ik voel me eenzaam” → “Ik ben sociaal onhandig.”
Onze hersenen proberen voortdurend de wereld te begrijpen, maar één gevoel zou niet moeten bepalen wie we zijn. Emotioneel redeneren kan tijdelijke emoties veranderen in starre, negatieve zelfbeelden—waardoor het leven onnodig zwaar wordt.
Hoe corrigeer je emotioneel redeneren?
Een simpele gewoonte kan helpen: neem ’s avonds even de tijd om terug te kijken. Schrijf sterke gedachten of emoties op die je die dag had, en daag ze uit door bewijs te zoeken dat ertegenin gaat.
Onthoud: je emoties definiëren niet wie je bent. Het zijn geen absolute waarheden. Jij bent niet je gevoelens.
Als je merkt dat je steeds in dezelfde gedachtepatronen vastloopt, onderneem dan actie. In plaats van zwart-wit uitspraken over jezelf te maken, richt je op oplossingen. Daag je gedachten uit, onderneem actie en geef jezelf de ruimte om te groeien.

